برای درمان اختلالات خواب به این نکات توجه کنید!!!

انواع اختلالات خواب

آیا انواع اختلالات خواب را می شناسید؟

چه عواملی باعث بی خوابی می شوند؟

آیا درمانی برای اختلالات خواب وجود دارد؟

بی خوابی چیست؟

بی خوابی بیشتر یک علامت است تا یک بیماری و به صورت کمبود میزان خواب و یا اختلال کیفیت خواب بیان می شود. بیماران با این اختلال، مشکل در شروع خواب و یا ادامه خواب دارند.

لذا در طول روز خسته هستند و عملکرد آنان افت می کند. بر اساس یک تقسیم بندی که NIMH انجام داده است، بی خوابی به سه دسته گذرا (یک هفته ای)، کوتاه مدت (بین ۱ تا ۳ هفته)، مزمن (بیش از سه هفته) تقسیم بندی شده است.

افسردگی و اختلال خواب

بی خوابی شایع ترین نوع اختلال خواب است و در بررسی های مختلف شیوع انواع گوناگون آن بین ۱۰-۳۵% ذکر شده است. شیوع بی خوابی با افزایش سن، بیشتر می شود و در زنان شایع تر از مردان است. بی خوابی همچنین در افراد دچار اضطراب، افسردگی، سطح اجتماعی-اقتصادی پایین، زنان مطلقه و یا بیوه، افراد الکلیک بیشتر می باشد.

  • شیوع افسردگی ماژور در بیماران مبتلا به بی خوابی مزمن، بالاتر می باشد.

دکتر ناصر مهربان متخصص مغز و اعصاب، عضلات و ستون فقرات با استفاده از روش های تشخیصی و درمانی مجهز به بررسی بیماری ها می پردازد و از بروز عوارض زیاد جلوگیری می کند. جهت مشاوره با متخصص مغز و اعصاب خوب در تهران می توانید با شماره ۰۲۱۲۲۵۷۸۵۷۵ تماس بگیرید یا به آدرس اینستاگرام دکتر ناصر مهربان مراجعه کنید.

انواع بی خوابی

علائم بالینی بی خوابی بیشتر به صورت اختلال در عملکرد اعمال شخصی و کارآیی فرد است. بی خوابی یک اختلال ناهمگن است و انواع مختلف آن علل متفاوتی دارند که در ادامه به توضیح مختصر آن ها می پردازیم:

  1. بی خوابی گذرا و کوتاه مدت

  • شایع ترین علت این نوع بی خوابی؛ تغییر در محیط خواب می باشد که به اصطلاح آن را تاثیر شب اول می نامند.
  • علت دیگر Jet lag می باشد. معمولا در مواردی روی می دهد که فرد بین دو ناحیه با اختلاف زمانی چندین ساعت، مسافرت هوایی داشته باشد. در اتیولوژی آن دو عامل را ذکر می کنند:

 یکی جت که ناشی از پرواز طولانی، بی حرکتی، خشکی دهان، احتقان بینی و مشکلات گوارشی حین سفر است.

علت دیگر عامل تاخیر است که به دلیل غیر همزمان بودن و عدم تطابق ساعت درونی بدن و ساعت کاری محیط جدید است. این اختلال معمولا در پرواز از غرب به شرق و همچنین در افراد سالمند شدیدتر است.

  • مشاغل شیفتی: از علل دیگر بی خوابی مشاغل شیفتی و دارو ها می باشند. مهم ترین علل دارویی عبارتند از: قطع ناگهانی داروهای خواب آور، مصرف تئوفیلین و سایر متسع کننده های برونش، استروئیدها و لووتیروکسین.

لازم است در موارد بی خوابی گذرا و کوتاه مدت به فکر مسائل ساده مثل نامناسب بودن درجه حرارت اتاق و استرس های کاری و روحی نیز بود.

انواع بی خوابی

انواع بی خوابی

  1. بی خوابی مزمن

می تواند ناشی از مصرف مزمن الکل و یا داروها، بیماری های داخلی، نورولوژیک-روانپزشکی و یا اختلالات اولیه خواب باشد.

  • بیماری های داخلی

 انواع ختلالات خواب می تواند به دلیل خود بیماری و یا به دلیل عوارض درمان آن بیماری باشند. مثلا اختلال خواب در بیماران مبتلا به نارسایی احتقانی قلب می تواند به دلیل حملات تنگی نفس ناگهانی شبانه و یا عارضه درمان با دیورتیک (و افزایش دفعات ادرار کردن در شب) باشد.

  • بیماری های نورولوژیکی

انفارکتوس نیمکره ها و یا ساقه مغز

بیماری های دژنراتیو مثل آلزایمر و یا پارکینسون

تومورهای مغزی

آسیب های تروماتیک مغزی که باعث بی خوابی بعد از ضربه می شوند.

بیماری های عصبی-عضلانی مثل نوروپاتی های دردناک

سردرد ها

بی خوابی فامیلی کشنده

  • بیماری های روانپزشکی

بی خوابی می تواند همزمان با سایر علائم بیماری های روانی و یا به صورت یک پیش درآمد و تظاهرات اولیه آن باشد. اختلالات روانی مثل افسردگی، اضطراب و یا اسکیزوفرنی می تواند همراه با بی خوابی باشد.

شیوع افسردگی در افراد سالمند مبتلا به بی خوابی، بالاتر است. بیداری در ساعات اولیه صبح (بی خوابی صبحگاهی) بیشتر در افراد سالمند با افسردگی دیده می شود. در صورتی که در نوجوانان و بالغین جوان اختلال در به خواب رفتن، علامت شایع تری می باشد.

بی خوابی می تواند به صورت یک علامت باقی مانده از یک اختلال خلقی و یا اضطرابی در گذشته باشد و در افراد با این علائم خطر عود بیماری اصلی بیشتر است.

در اسکیزوفرنی شدت اختلال خواب معمولا با شدت بیماری ارتباط دارد و اغلب به صورت اشکال شدید در شروع خواب رخ می دهد.

علل اختلال خواب

علل اختلال خواب

  • اختلالات اولیه خواب

گاهی اوقات بی خوابی مزمن، فقط قسمتی از سندرم های اختلال خواب است. برای مثال در بی خوابی ایدیوپاتیک فرد از دوران کودکی اشکال در به خواب رفتن و یا ادامه و حفظ خواب دارد. در نتیجه در طول روز خواب آلوده است و عملکرد وی افت می کند.

علت این حالت نامشخص است ولی گاهی جنبه فامیلی دارد و لازم است تنها زمانی به فکر آن بود که سایر علل بی خوابی مزمن رد شده باشد.

  • سایر علل

یکی از علل مهم بی خوابی، عدم رعایت بهداشت خواب است. مثلا: مصرف مایعات حاوی کافئین یا الکل، سیگار، مشغولیات فکری و فعالیت های بدنی شدید در شب باعث ایجاد اختلالات خواب می شوند.

در افرادی که به ارتفاعات بیش از چهار هزار متر صعود می کنند، بی خوابی قسمتی از بیماری کوه است و اغلب بعد از مدتی برطرف می شود. ولی در مواردی می تواند به طور ثابت باقی بماند.

حالت فوق به دلیل هیپوکاپنه و الکالوزتنفسی ناشی از هیپروانتیلاسیون فرد ایجاد می شود و بهترین درمان آن استازولامید است.

درمان اختلال خواب

درمان اختلال خواب

درمان اختلال خواب

قدم اول در درمان بی خوابی تعیین نوع بی خوابی است. درمان در دو گروه دارویی و غیر دارویی انجام می گیرد.

در درمان بی خوابی های حاد، گذرا و کوتاه مدت از داروهای هیپنوتیک استفاده می شود. از این داروها برای چند شب تا حداکثر چهار هفته استفاده می شود. مناسب ترین داروها در این گروه؛ آکونیست های گیرنده بنزودیازپین هستند که شامل Zolpidem، Zaleplon، Eszopiclone می باشند.

آگونیست های گیرنده ملاتونین نیز مورد استفاده قرار می گیرند. در بیمارانی که به این داروها پاسخ ندهند از بنزودیازپین های با اثر متوسط مانند Temazepam استفاده می گردد.

درمان اختلالات خواب در بزرگسالان

در بی خوابی های مزمن، روش های غیردارویی به همراه استفاده محتاطانه از داروها بکار می روند. استفاده طولانی مدت از داروهای خواب آور در بی خوابی های مزمن مناسب نیست بلکه بهتر است از این داروها به صورت متناوب استفاده کرد. ضمنا باید به خاطر داشت استفاده از داروها در صورت وجود اختلالات ریوی، کلیوی و کبدی مشکل ساز خواهد بود.

روش های غیر دارویی نیز شامل: رعایت بهداشت خواب، کنترل محرک ها، محدود نمودن ساعات خواب، Relaxation و درمان های شناختی است.

کلام آخر

برای تحت کنترل گرفتن اختلالات خواب نیاز است تا علت آن را بدانید و بتوانید راهکارهای موثر برای درمان آن را بیابید. توصیه های غیر دارویی در درمان بی خوابی عبارتند از:

  • فقط در زمان احساس خواب آلودگی به رخت خواب بروید.
  • اگر تا بیست دقیقه به خواب نرفتید اتاق را ترک کنید.
  • از تماشای تلویزیون یا مطالعه و خوردن در زمان خواب بپرهیزید.
  • زنگ ساعت را روی ساعت مشخصی برای بیدار شدن حتی در روز های تعطیل تنظیم نمایید.
  • در طول روز نخوابید.

پاسخ

اینستاگرام