درمان اضافه وزن ناشی از داروهای ضد روان پریشی و ضد اضطراب

درمان اضافه وزن ناشی از داروهای ضد روان پریشی و ضد اضطراب

یک عارضه جدی و مهم اکثر داروهای ضد روان پریشی، چاقی و اضافه وزن است که با توجه به اثرات سوء آن بر تصور فرد از خود، (selfimage) ناتوانی و میزان مرگ و میر ناشی از دارو پیشگیری و درمان آن از مسائل مهم و حیاتی می باشد.

در بیمارانی که درمان با این داروها را به تازگی شروع کرده اند یا به تازگی دارویشان عوض شده است اندازه گیری وزن و ثبت آن حداقل استاندارد لازم است، گرفتن اندازه دور کمر و تخمین  BMI کار مفیدتری است که در شروع درمان و هر ۶ ماه یک بار باید تکرار شود. اندازه گیری وزن در سه ماه نخست درمان به صورت هفتگی توصیه می شود، ولی تحقیقات نشان داده این مساله در انگلستان به ندرت رعایت می شود و در اکثر بیماران پایش وزن به شکل مناسب انجام نمی گیرد. در حالی که بسیار واضح است که این اندازه گیری ها برای ارزیابی درمان و پیشگیری از چاقی ضروری می باشند.

درمان-اضافه-وزن-ناشی-از-داروهای-ضد-روان-پریشی-و-ضد-اضطراب

درمان اضافه وزن ناشی از داروهای ضد روان پریشی و ضد اضطراب

 

بیشتر مطالعات موجود در این زمینه مربوط به اصلاح این عارضه است و مطالعات مربوط به مداخلات زود هنگام جهت پیشگیری از چاقی علی رغم اهمیت بیشتر، بسیار کمتر صورت گرفته است.

وقتی اضافه وزن رخ داد انتخاب نخست درمانی تغییر داروها و یا برنامه های رفتاری و یا هر دو آنها می باشد. تغییر دارو همیشه با احتمال عود همراه است ولی شواهدی وجود دارد که تغییر دارو به آریپی پرازول یا زیپراسیدون انتخاب مناسبی برای رفع چاقی ناشی از دارو و ادامه کنترل علائم بیماری می باشند. سایر داروهایی که خطر کمی در مورد ازدیاد وزن دارند نیز می تواند انتخاب خوبی باشند، امکان درمانی بعدی اضافه کردن آرپیی پرازول به داروی مصرفی است برای مثال افزودن این دارو به کلوزاپیین یا الانزاپین سبب رفع اضافه وزن ناشی از آنها می شود.

برای کنترل چاقی ناشی از دارو روش های رفتاری گوناگونی هم طراحی شده اند که همگی نتایج خوبی داشته اند این روش ها شامل کاهش کالری ورودی به بدن، رژیم غذایی حاوی مواد قندی محدود Low Glycemic مراقبت از وزن و برنامه های رژیم، ورزش است.

استفاده از داروهای کاهنده وزن باید وقتی مدنظر باشند که برنامه های رفتاری و مداخلات در داروهای ضد روان پریشی مصرفی بی فایده بوده و چاقی موجود خطرات فیزیکی برای بیمار ایجاد کرده باشد، در حال حاضر احتمالا متفورمین داروی انتخابی درمان چاقی ناشی از داروهای ضد روان پریشی می باشد.

آمانتادین: ممکن است افزایش وزن ناشی از الانزاپین را کم کند، به نظر به خوبی تحمل می شود. ممکن است روان پریشی را زیاد کند (لااقل از نظر تئوری) شواهد کمی بر اثر بخشی آن وجود دارد.

بوپروپیون (آمفی بو تامون): به نظر می رسد در مواردی که با رژیم های غذایی کم کالری ترکیب شود برای چاقی مؤثر است. اطلاعات کمی در مورد اثرات آن بر چاقی ناشی از دارو وجود دارد، توجه کنید که اصولا یک داروی ضدافسردگی با مکانیسم دوگانه است و باید در بیماران دو قطبی با احتیاط به کار برده شود، احتمالا بی تأثیر باشند.

فلوکستین وسایرداروهای مهار کننده باز جذب سرو تویین: احتمالا بی تاثیر با شند.

مطالعات مثبتی نیز وجود دارد ولی اکثریت آنها منفی است. اثرات یا هیچ یا کم است و شواهد کمی دال بر اصلاح افزایش وزن موجود دیده می شود.

داروهای مهار کننده H2 فاموتیدین و دارویی مثل متفورمین: مطالعات مثبتی نیز وجود دارد ولی اکثریت آنها منفی است. اثرات یا هیچ یا کم خواهد بود و شواهد کمی دال بر اصلاح افزایش وزن موجود دیده می شود.

داروهای ضد روان پریشی

داروهای ضد روان پریشی

متفورمین: در حال حاضر شواهدی زیادی در مورد استفاده از متفورمین هم در کاستن وزن و هم در اصلاح اضافه وزن ناشی از این داروها (به خصوص الانزاپین) وجود دارد. اثرات مفیدی روی سایر شاخص های متابولیکی هم دیده می شود. مطالعات منفی هم وجود دارد ولی در متاآنالیزها کاملا مؤثر بوده و برای افراد دیابتی چاق ایده ال است.

متیل سلولز: محصولی غیر قابل تحمل که از رده خارج شده است. تحقیقاتی در مورد درمان افزایش وزن ناشی از دارو نشده ولی درگذشته از آن بسیار استفاده شده است. به عنوان ملین نیز به کار می رفته است. احتمال دارد برای اصلاح اضافه وزن ناشی از کلوزاپین نیز به کار رود.

ارلی استات: تأثیر قابل قبولی در چاقی دارد به خصوص وقتی با محدویت مصرف کالری همراه باشد در مورد اضافه وزن ناشی از دارو یافته های کمی وجود دارد ولی در کار بالینی به صورت گسترده ای با موفقیت هایی به کار رفته است. عدم همراهی بیمار با رژیم کم چربی سبب اسهال چرب و سوء جذب داروهای خوراکی مصرفی همراه است.

ربوکستین: اضافه وزن ناشی از الانزاپین را کم می کند و یافته ای درباره کاهش وزن وجود ندارد.

توپيرامات : کاهش وزن قابل قبولی حتی در مواردی که این جانی ناشی از داروست، ایجاد می کنند ولی یافته ها در حد تحقیقاتی است. سستی، اغتشاش شعور و اختلالات شناختی ناشی از دارو می تواند مشکل ساز باشد. ممکن است اثرات ضد روان پریشی هم داشته باشد.

زونی ساماید : داروی ضد تشنج جدیدتری که سبب کاهش وزن نیز می شود.

راه های ارتباطی با دکتر ناصر مهربان:

شماره تماس: ۰۹۳۷۳۵۳۳۹۹۲

صفحه اینستاگرام: drmehrabann

برای کسب اطلاعات بیشتر به بهترین متخصص مغز و اعصاب در تهران مراجعه نمایید.

پاسخ

4 × چهار =

Call Now Button اینستاگرام