چهار راه پاسداران، خیابان دولت، چهار راه کاوه، ساختمان پزشکان جام جم، بالای داروخانه شبانه روزی مقدم، طبقه اول، واحد ۵

خانه » هر آنچه که باید درباره سنکوپ بدانید !
۵ دقیقه
درمان-سنکوپ

هر آنچه که باید درباره سنکوپ بدانید !

آنچه می خوانید...
سنکوپ

سنکوپ یک فقدان هوشیاری گذرا و خود به خود محدود شونده است که به دلیل اختلال حاد کلی در جریان خون مغزی اتفاق می افتد. شروع آن ناگهانی، مدت آن کوتاه و فاز بهبودی آن خود به خودی و به طور کامل است. سایر علل فقدان گذرای هوشیاری را باید سنکوپ افتراق داد که از جمله می توان به صرع ، ایسکمی ورتبروباریلار، هیپوکسمی و هیپو گلیسمی اشاره نمود.

علائم سنکوپ

معمولا یک نشانه مقدماتی  سنکوپ (پره سنکوپ) وجود دارد. ولی فقدان هوشیاری ممکن است بدون هرگونه علائن اخطار دهنده اتفاق بیفتد. علائم پره سنکوپی معمولا شامل موارد زیر است :

  • سرگیجه
  • احساس سبکی سر
  • غش کردن
  • ضعف
  • خستگی
  • اختلالات بینایی و شنوایی

علل سنکوپ

علل سنکوپ را می توان به سه گروه عمده تقسیم بندی کرد :

  • سنکوپ با واسطه عصبی (همچنین موسوم به سنکوپ رفلکسی یا وازوواگال)
  • هیپوتانسیون ارتواستاتیک
  • سنکوپ قلبی
علل-سنکوپ

سنکوپ با واسطه عصبی

سنکوپ با واسطه عصبی شامل یک گروه هتروژن از اختلالات عملکردی است که با تغییر گذرا در رفلکس های مسئول حفظ هومئوستاز قلبی-عروقی مشخص می شود. وازودیلاتاسیون (یا کاهش تون وازوکانسیریکتور) و برادی کاردی دوره ای به صورت ترکیبات متنوع رخ می دهند که به نارسایی موقتی در کنترل فشار خون منجر می شود..

هیپوتانسیون ارتواستاتیک

برعکس، در بیماران مبتلا به هیپوتانسیون ارتواستاتیک به علت نارسایی اعصاب اتونوم، این رفلکس های هومئوستاتیک قلبی-عروقی به صورت مزمن مختل می گردند

سنکوپ قلبی

سنکوپ قلبی ممکن است در اثر آریتمی ها یا بیماری های ساختمات قلبی ایجاد شود که در نتیجه کاهش در برون ده قلبی بروز می کند.

تظاهرات بالینی، مکانیسم های پاتولوژیک زمینه ای، مداخلات درمانی و پروگنوز در میان این سه علت سنکوپ به طور قابل توجهی متفاوت است.

اپیدمیولوژی و تاریخچه طبیعی

سنکوپ یک مشکل شایع بوده و حدود ۳ درصد کل مراجعات به اورژانس و یک درصد کل بستری های بیمارستانی است. هزینه سالانه مربوط به بستری بیماران دچار سنکوپ در ایالات متحده حدود ۴/۲ میلیارد دلار می باشد. در جمعیت عمومی، میزان بروز (انسیدانس) تجمعی سنکوپ در سرتا سر عمر به ۳۵ درصد بالغ می شود. پیک سنی بروز در افراد جوان مابین ۱۰ الی ۳۰ سالگی رخ می دهد. (با میانه پیک درحدود ۱۵ سالگی). سنکوپ با واسطه عصبی در اکثریت موارد عامل اتیولوژیک محسب می شود. در افراد مسن، رشد چشمگیری در میزان بروز سنکوپ پس از سن ۷۰ سالگی دیده می شود.

درمان سنکوپ با واسطه عصبی

اطمینان خاطر دادن به بیمار، پرهیز از محرک های برانگیزاننده و افزایش دادن حجم پلاسما به وسیله مایع و نمک اساس درمان سنکوپ با واسطه عصبی را تشکیل می دهند.

مانورهای فشار متقابل ایزومتریک مربوط به اندام ها (پا روی پا امداختن یا مشت کردن و کشیدن بازو) می تواند فشار خون را از طریق افزایش حجم خون مرکزی و برون ده قلبی بالا ببرد و به این ترتیب با حفظ فشار در ناحیه خود تنظیمی از شروع سنکوپ جلوگیری نموده یا حداقل آن را به تاخیر بیندازد. مفید بودن این اقدامات در کارآزمایی های کنترل شده تصادفی تایید شده است.

متخصصصین داروهایی نظیر فلودروکورتیزون، عوامل منقبض کننده عروقی و آنتاگونیست های گیرنده بتا را به طور گسترده ای جهت درمان موارد مقاوم تجویز می نماید ولی هیچ گونه شواهد سازگار یا کارآزمایی های کنترل شده تصادفی برای هیچ کدام از این داروها در درمان سنکوپ با واسطه عصبی وجود ندارد. از آنجا که در اکثر بیماران پاتوفیولوژی غالب در مکانیسم سنکوپ اتساعی عروقی می باشد، استفاده از پیس میکر قلبی به ندرت مفید خواهد بود. استثنائات احتمالی در بیماران مسنی (بالای ۴۰ سال) که در ان ها سنکوپ با آسیستول یا برادی کاردی شدید همراه بوده و نیز بیماران مبتلا به سنکوپ با وجه غالب مهار قلبی ناشی از سنروم سینوس کاروتید می باشند. در این دسته از بیمارانپف نصب پیس میکر دو حفره ای می تواند مفید باشد، هر چند هنوز هم در این زمینه تردیدهایی وجود دارد.

درمان هیپوتانسیون ارتواستاتیک

اولین قدم حذف علل قابل برگشت- معمولا داروهای موثر بر عروق است. قدم بعدی مداخلات غیر دارویی است که شامل آموزش بیمار در خصوص تغییر وضعیت تدریجی از خواب به ایستاده، هشدار درباره اثرات هیپوتانسون ضرف وعده غذایی سنگین، دستورالعمل هایی در خصوص مانورهای فشار متقابل ایزومتریک که باعث افزایش فشار داخل عروقی می گردند. بالا آوردن سر تخت به منظور کاهش هیپرتانسیون در حالت خوابیده به پشت می باشد. با افزیش مایع و نمک رژیم غذایی باید حجم داخل عروقی را افزایش داد. اگر همگی این افدامات غیر دارویی موثر واقع نشوند، درمان دارویی با استات فلودروکورتیزول و عوامل منقبض کننده عروقی از جمله میدودرین ال- دی هیدروکسی فنیل سرین، و سودوافدرین باید مد نظر قرار گیرد. بعضی از بیماران مبتلا به علائم غیرقابل کنترل به درمان های اضافی با عوامل دارویی تکمیلی شامل پیریدوستگمین، یوهیمبین، استات دسموپرسین (DDAVP) و اریتروپویتین نیاز دارند.

درمان سنکوپ قلبی

درمان بیماری قلبی به اختلالات زمینه ای همراه بستگی دارد. درمان های موجود برای آریتمی ها عببارتند از :

  • نصب پیس میکر در بیماری های گره سینوسی و بلوک AV
  • سوزاندن راه های آریتمی زا (ablation)
  • داروهای ضد آریتمی

به علاوه درمان تاکی آریتمی های دهلیزی و بطنی می توان از نصب دفیبریلاتورهای کاردیوورتور (ICD) استفاده نمود. این اختلالات به بهترین نحو توسط افراد متخصص در این زمینه درمان می شوند.

دکتر ناصر مهربان

متخصص مغز و اعصاب، عضلات و ستون فقرات

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.