علت میگرن چیست؟ میگرن یکی از پیچیدهترین اختلالات نورولوژیک است که سالهاست موضوع پژوهشهای گسترده در حوزه علوم اعصاب قرار گرفته است. برخلاف تصور عموم، میگرن تنها یک سردرد معمولی نیست، بلکه یک بیماری چند وجهی است که در آن مجموعهای از عوامل ژنتیکی، عصبی، هورمونی و محیطی در کنار هم عمل میکنند و حملات شدید و گاه ناتوانکننده ایجاد مینمایند. اگر از علت ابتلا به میگرن آشنا باشی روند درمان و مدیریت حملات میگرن بسیار بهتر و مفیدتر خواهد شد. اگر سوالات شما در این مطلب پاسخ داده نشد میتوانید در انتهای مقاله به صورت آنلاین از متخصص مغز و اعصاب بپرسید.
اهمیت آگاهی از علت میگرن و ابتلا به آن
شناخت و آگاهی نسبت به علت میگرن و نشانههای آن، نقش اساسی در مدیریت این بیماری دارد. بسیاری از بیماران میگرنی، حملات خود را به اشتباه با سردردهای معمولی یا استرس روزانه مرتبط میدانند و به همین دلیل درمان مناسبی دریافت نمیکنند. عدم تشخیص دقیق میتواند منجر به تشدید حملات، افزایش دفعات بروز میگرن و کاهش کیفیت زندگی شود.
آگاهی از ابتلا به میگرن به بیماران کمک میکند تا:
- محرکهای شخصی خود را شناسایی و از آنها اجتناب کنند.
- سبک زندگی و عادات روزانه خود را به گونهای تنظیم کنند که ریسک حملات کاهش یابد.
- در صورت نیاز، درمانهای پیشگیرانه و دارویی مناسب را به موقع آغاز کنند.
از دیدگاه پزشکی، آگاهی از میگرن امکان ارائه مداخلات هدفمند و علمی را فراهم میکند. این شامل استفاده از داروهای پیشگیرانه، درمانهای غیر دارویی مانند تغییر رژیم غذایی و تکنیکهای مدیریت استرس و در موارد پیچیده، بهره گیری از روشهای نوین درمانی بر اساس یافتههای روز نورولوژی است. در نتیجه، افزایش آگاهی نسبت به علائم و دلایل ابتلا به میگرن، نه تنها به پیشگیری از حملات کمک میکند، بلکه بیماران را قادر میسازد تا کنترل بیشتری بر بیماری خود داشته باشند و کیفیت زندگیشان بهبود یابد.
دکتر ناصر مهربان یکی از با تجربه ترین و موفق ترین متخصصان در زمینه درمان میگرن برای ما توضیح میدهند که چرا مبتلا به میگرن میشویم:
💆🏻♀️محرکهای میگرن از نگاه تخصصی دکتر مهربان را در مقاله میگرن چیست مطالعه نمایید❗❕
مهمترین علت میگرن؛ ژنتیک
مطالعات متعدد نشان دادهاند که وراثت یکی از مهمترین عوامل در بروز میگرن است. در خانوادههایی که سابقه میگرن دارند، احتمال ابتلای فرزندان به این بیماری تا دو برابر بیشتر از جمعیت عمومی است. ژنهای مرتبط با عملکرد عروق مغزی و انتقالدهندههای عصبی، به ویژه ژنهای مرتبط با گیرندههای سروتونین، در ایجاد حساسیت به میگرن نقش پررنگی دارند.
- تحقیقات کتاب Adams Neurology نشان میدهد که جهش در ژن CACNA1A میتواند باعث نوعی میگرن همی پلژیک خانوادگی شود.
- علاوه بر آن، پلیمورفیسمهای ژنتیکی در سیستم دوپامین نیز در بروز حملات میگرنی دخیلاند.
نکته مهمی که وجود دارد این است که میگرن در اعضا یک خانواده ممکن است با علائم متفاوتی بروز کند. درواقع درست است که درصد ابتلا به میگرن نسبت به خانوادههای دیگر بیشتر خواهد بود اما افراد دچار انواع میگرن متفاوتی میشوند.
🧠درمان میگرن عصبی چگونه انجام میشود⁉️
نقش تغییرات شیمیایی در علت ابتلا به میگرن
یکی از مهمترین مکانیسمهای شناخته شده در علت میگرن، اختلال در تعادل مواد شیمیایی مغز یا نوروترانسمیترها است. این تغییرات باعث میشوند نورونها بیش فعال شوند و مسیرهای درد در مغز حساسیت بیشتری پیدا کنند و دچار انواع میگرن مانند میگرن چشمی و … شود.
سروتونین (۵-HT)
سروتونین یک نوروترانسمیتر کلیدی است که در تنظیم درد، خلق و خو و عملکرد عروق مغزی نقش دارد. کاهش سطح سروتونین قبل یا حین حملات میگرنی باعث موارد زیر میشود:
- گشاد شدن عروق مغزی: این تغییر در رگهای خونی میتواند منجر به تحریک گیرندههای درد شود.
- فعالسازی مسیرهای درد در سیستم سه قلو: کاهش سروتونین باعث میشود اعصاب سه قلو بیش از حد حساس شده و پیام درد را به مغز منتقل کنند.
دوپامین
نوسانات سطح دوپامین نیز در بروز برخی علائم میگرن نقش دارند:
- تهوع و استفراغ: اختلال در مسیرهای دوپامینرژیک مغز باعث ایجاد علائم گوارشی میشود که یکی از نشانههای شایع حمله میگرنی است.
- تغییرات خلق و خو و انرژی: کاهش یا افزایش دوپامین ممکن است فرد را قبل از حمله میگرنی دچار تحریک پذیری یا خستگی شدید کند.
سیستم عصب سه قلو و پپتیدهای CGRP
یکی دیگر از عوامل کلیدی، فعالیت بیش از حد سیستم عصب سه قلو (Trigeminal nerve) است که مسئول انتقال درد از سر و صورت به مغز میباشد. در طول حمله میگرنی:
- نورونهای سه قلو فعال شده و پپتید کلسیتونین مرتبط با ژن (CGRP) ترشح میکنند.
- CGRP باعث التهاب عصبی و گشادشدن عروق میشود که به شدت دردناک است و موجب تداوم حمله میگرنی میگردد.
تعامل بین سروتونین، دوپامین و CGRP
تحقیقات نورولوژی نشان میدهند که کاهش سروتونین میتواند باعث افزایش ترشح CGRP شود و نوسانات دوپامین نیز این فرآیند را تشدید میکند. نتیجه نهایی، افزایش حساسیت مسیرهای درد و شدت بیشتر حملات میگرن است. در مجموع، میتوان گفت که میگرن نتیجه یک شبکه پیچیده از تغییرات شیمیایی و عصبی است که در آن سروتونین، دوپامین و CGRP نقش کلیدی دارند. شناخت این مسیرها، پایهای برای توسعه درمانهای هدفمند و داروهای نوین مثل آنتی بادیهای ضد CGRP فراهم میکند.
🩺درمان میگرن با rTMS چگونه میتواند عوامل شیمیایی را کنترل کند⁉️
عوامل هورمونی و علت میگرن در زنان
میگرن در زنان تقریبا ۳ برابر مردان شایعتر است و تغییرات هورمونی نقش مهمی در این تفاوت دارند. کاهش سطح استروژن پیش از قاعدگی یکی از مهمترین عوامل ایجاد حملات میگرنی موسوم به میگرن قاعدگی است. این کاهش ناگهانی باعث حساستر شدن مسیرهای درد مغزی و فعال شدن بیش از حد نورونهای سیستم سه قلو میشود.
در طول بارداری، ثبات هورمونی معمولا منجر به کاهش دفعات حملات میگرنی میشود، در حالی که در یائسگی کاهش تدریجی استروژن میتواند حملات میگرنی را دوباره فعال کند. این نوسانات هورمونی نه تنها بر عروق مغزی اثر میگذارند، بلکه سطح نوروترانسمیترهایی مانند سروتونین و CGRP را نیز تحت تاثیر قرار میدهند و حساسیت سیستم عصبی مرکزی را افزایش میدهند. شناخت این ارتباطها، امکان ارائه راهکارهای پیشگیرانه و درمانی هدفمند، شامل داروهای هورمونی یا داروهای نورولوژیک، و مدیریت بهتر حملات میگرنی را برای متخصصان و بیماران فراهم میکند.
برای درمان میگرن باید به متخصصی مراجعه کنید که از تمام دلایل و علت میگرن آشنا باشد تا با تمرکز بر ریشه بیماری بهترین روش درمان و مدیریت درد را برای شما در نظر گیرد.
راههای ارتباطی با بهترین متخصص میگرن در تهران
علت دیگر میگرن عوامل محیطی و سبک زندگی
عوامل محیطی بخش مهمی از علت میگرن محسوب میشوند. برخی محرکهای شایع عبارتند از:
- استرس و اضطراب: از مهمترین عوامل تحریککننده میگرن.
- کمخوابی یا پرخوابی: تغییرات ریتم خواب میتواند حملات میگرن را آغاز کند.
- مواد غذایی: پنیرهای کهنه، شکلات، کافئین و الکل از جمله محرکهای شناختهشدهاند.
- تحریک حسی: نور شدید، صداهای بلند یا بوهای قوی میتوانند باعث شروع حمله شوند.
یکی از ویژگیهای بارز میگرن، افزایش حساسیت مغز به محرکهای محیطی است. بسیاری از بیماران هنگام حمله میگرن نسبت به نور، صدا، بو و حتی تغییرات دما واکنش شدید نشان میدهند. این حساسیت بیش از یک تجربه حسی ساده است و ریشه در تغییرات نوروفیزیولوژیک و شیمیایی مغز دارد.
دلیل علمی این حساسیت شامل چند مکانیسم اصلی است:
- فعالسازی بیش از حد مسیرهای درد: نورونهای سیستم سه قلو و هستههای ساقه مغز دچار بیش فعالی میشوند و محرکهای معمولی به عنوان دردناک ثبت میشوند.
- اختلال در انتقال دهندههای عصبی: کاهش سطح سروتونین و افزایش CGRP باعث کاهش آستانه تحریک عصبی و پاسخ بیش از حد مغز به محرکها میشود.
- حساسیت حسی مرکزی: نورونهای قشر و ساقه مغز در طول حملات دچار تغییرات پلاستیک میشوند و پاسخ به محرکها تشدید میشود.
- فعالیت بیش از حد قشر بینایی و شنوایی: این مسئله باعث حساسیت شدید به نور و صدا میشود.
بنابراین، حساسیت محیطی در میگرن نتیجه ترکیبی از بیش فعالی مسیرهای درد، تغییرات شیمیایی مغز و حساسیت حسی مرکزی است و شناخت این مکانیسمها به ارائه درمانهای هدفمند کمک میکند.
برای دریافت نوبت از دکتر ناصر مهربان و درمان حملات سردرد خود با روش های جدید مانند درمان میگرن با بوتاکس روی شماره زیر کلیک کنید.
☎️۰۹۳۷۳۵۳۳۹۹۲☎️
بیماریهایی که علت میگرن هستند
میگرن اغلب با اختلالات پزشکی و بیماریهای زمینهای همراه است که میتوانند در بروز یا تشدید حملات نقش داشته باشند. از جمله مهمترین این عوامل:
- اختلالات روانپزشکی: افسردگی و اضطراب در بیماران میگرنی شایعتر است و میتواند شدت و دفعات حملات را افزایش دهد.
- اختلالات خواب: مشکلاتی مانند آپنه خواب باعث تحریک مسیرهای عصبی درد و تشدید میگرن میشوند.
- بیماریهای عروقی و متابولیک: برخی اختلالات قلبی، فشار خون و دیابت با افزایش ریسک میگرن ارتباط دارند.
- نقش سیستم ایمنی و التهاب عصبی: واسطههای التهابی مانند TNF-α و اینترلوکینها باعث التهاب عصبی و تداوم حملات میشوند.
- بیماریهای خودایمنی: مطالعات نشان دادهاند که برخی بیماریها مانند لوپوس و مولتیپل اسکلروزیس میتوانند با افزایش احتمال ابتلا به میگرن مرتبط باشند.
به طور کلی، میتوان گفت که میگرن نتیجه تعامل پیچیده بین سیستم عصبی، عوامل زمینهای پزشکی و پاسخهای ایمنی بدن است و شناخت این عوامل به تشخیص دقیق و انتخاب درمانهای هدفمند کمک میکند. با این تفاسیر فکر میکنید درمان میگرن در خانه امکان پذیر است؟
تحقیقات جدید و نظریههای نوین
علم نورولوژی هر روز دیدگاههای تازهای در مورد علت میگرن ارائه میدهد:
- میکروبیوم روده: تحقیقات جدید نشان دادهاند که تغییر در ترکیب باکتریهای روده میتواند با بروز میگرن مرتبط باشد.
- تصویربرداریهای پیشرفته مغزی نشان دادهاند که در حملات میگرنی، تغییرات قابل توجهی در جریان خون مغزی رخ میدهد.
- داروهای هدفمند بر CGRP، نتیجه همین تحقیقات نوین هستند و در درمان بیماران مقاوم به داروهای کلاسیک مورد استفاده قرار میگیرند.
اگر درباره میگرن و درمانهای آن سوالی دارید، میتوانید به صورت آنلاین از دکتر ناصر مهربان بپرسید.
❓سوالات متداول درباره علت میگرن
چرا زنان بیشتر از مردان دچار میگرن میشوند؟
به دلیل نوسانات هورمونی، به ویژه تغییر سطح استروژن در دوران قاعدگی، بارداری و یائسگی، میگرن در زنان حدود ۳ برابر بیشتر از مردان دیده میشود.
آیا علت میگرن ارثی است؟
بله. تحقیقات نشان دادهاند که زمینه ژنتیکی نقش مهمی در بروز میگرن دارد. در خانوادههایی که یک یا هر دو والد مبتلا هستند، احتمال ابتلای فرزندان بالاتر است.
آیا استرس علت اصلی میگرن است؟
خیر. استرس یکی از محرکهای مهم میگرن است، اما علت اصلی نیست. ترکیب عوامل ژنتیکی، شیمیایی و محیطی باعث ایجاد بیماری میشود و استرس میتواند تنها یکی از محرکهای بروز حمله باشد.
چه بیماریهایی میتوانند علت میگرن باشند؟
اختلالات خواب، افسردگی و اضطراب، بیماریهای عروقی (مانند فشار خون) و برخی بیماریهای خودایمنی میتوانند با میگرن همپوشانی داشته باشند.
علت میگرن را بشناسید!
شناخت دقیق و علمی علت میگرن کمک میکند بیماران بتوانند محرکهای شخصی خود را بهتر شناسایی کنند و متخصصان مغز و اعصاب نیز درمانهای هدفمندتری ارائه دهند. از ژنتیک و تغییرات شیمیایی گرفته تا عوامل محیطی و سبک زندگی، همه میتوانند در بروز این بیماری پیچیده نقش داشته باشند. با توجه به یافتههای نوین علمی، امید میرود درمانهای آینده بیش از پیش شخصیسازی شده و کیفیت زندگی بیماران میگرنی بهبود یابد.